एक अदम्य स्वातंत्र्यसेनानी आणि लोकनेत्याला वंदन...!!
"इतिहास घडवणारा क्रांतिवीर – नाना पाटील जयंती निमित्त"
क्रांतिसिंह नाना पाटील यांच्या अतुलनीय योगदानाला आणि भारतीय स्वातंत्र्य लढ्यातील त्यांच्या अविस्मरणीय नेतृत्वाला आदराने वंदन. ज्यांनी आपल्या पराक्रमाने इंग्रजी सत्तेला हादरवून सोडले, ते खऱ्या अर्थाने लोकनायक होते. त्यांचा जन्म ३ ऑगस्ट १९०० रोजी सांगली जिल्ह्यातील येडेमच्छिंद्र या गावात झाला. लहानपणापासूनच त्यांच्या मनात देशासाठी काहीतरी करण्याची तीव्र इच्छा होती.
क्रांतिसिंह नाना पाटील यांचे शिक्षण प्राथमिक शाळेत झाले. १९१९ मध्ये त्यांनी शिक्षण सोडून स्वातंत्र्यलढ्यात उडी घेतली. महात्मा गांधींच्या विचारांनी प्रेरित होऊन त्यांनी असहकार चळवळीत भाग घेतला. मात्र, पुढे १९४२ च्या ‘भारत छोडो’ आंदोलनाने त्यांच्या नेतृत्वाला नवी दिशा मिळाली. या आंदोलनात भूमिगत राहून त्यांनी इंग्रजांविरुद्ध एक अभूतपूर्व लढा उभारला.
★‘प्रतिसरकार’ (पत्रे सरकार) ची स्थापना:-
नाना पाटील यांच्या कार्याचा सर्वात महत्त्वाचा टप्पा म्हणजे १९४३ मध्ये सातारा जिल्ह्यात स्थापन केलेले ‘प्रतिसरकार’ (पत्रे सरकार). हे सरकार जवळपास दोन वर्षे अस्तित्वात होते. या सरकारमध्ये त्यांनी विविध विभाग तयार केले होते, जसे की न्याय, कायदा आणि सुव्यवस्था, आणि करवसुली. नाना पाटील यांच्या प्रतिसरकारमध्ये लोकांना त्वरित न्याय मिळत असे. त्यांनी दारूबंदीसारखे अनेक सामाजिक सुधारणांचे कार्यक्रम हाती घेतले. प्रतिसरकारने लोकांमध्ये आत्मविश्वास निर्माण केला आणि इंग्रजांविरुद्धच्या लढ्याला एक ठोस स्वरूप दिले.
★बहिर्जी नाईक आणि इतर सहकाऱ्यांचे योगदान:-
नाना पाटील यांच्या नेतृत्वाखालील या लढ्यात बहिर्जी नाईक यांच्यासारखे अनेक निडर सहकारी होते. बहिर्जी नाईक यांनी प्रतिसरकारसाठी गुप्तहेर म्हणून काम केले आणि इंग्रजांच्या हालचालींची माहिती नानांना दिली. त्यांच्या योगदानाने प्रतिसरकार अधिक प्रभावी झाले. या काळात, प्रतिसरकारने सरकारी कार्यालये, रेल्वे, आणि पोस्ट ऑफिससारख्या ठिकाणांवर हल्ले केले.
एक सच्चा लोकनेता:-
क्रांतिसिंह नाना पाटील फक्त एक स्वातंत्र्यसैनिक नव्हते, तर ते एक खऱ्या अर्थाने लोकनेता होते.
.gif)
.jpeg)
